Grób Okrągły B
Idąc na południe dochodzimy do Grobu Okrągłego B. Grób B był zbudowany przed rokiem 2000 p.n.e. w końcu wczesnej epoki brązu i był z pewnością używany do chowania ludzi z rodziny królewskiej aż do okresu LM IIIA, czyli przez kilkaset lat.
 |
Grób B był kompleksem grobów z 12 kwaterami. Kompleks przechodził szereg modyfikacji ale zasadniczo pozostał prostokątnym z grobem okrągłym w centrum kompleksu.
|
Wejście (dromos) dochodziło do grobu od południowej strony. Grób okrągły posiadał dwie boczne komory ustawione, jedna na zachód a drugą na wschód. Wschodnia komora nie przetrwała do naszych czasów. W pewnym miejscu podłoga grobu podnosiła się a wokół ścian ustawione były ławy. W tym czasie wejście do komory wschodniej było otwarte. Wejście do grobu oraz do komory zachodnie było zamknięte.
Wygląda na to, że południowo-zachodnia komora została zbudowana wokół larnaksu. Ze względu na wymiary komory było niemożliwe dokonać jakiegokolwiek manewru z larnaksem w środku komory. Larnaks był faktycznie ossuarium (miejscem na kości) zawierających szczątki 10 osób, włącznie z dwojgiem dzieci. Większość ludzi zmarła przed 35 rokiem życia.
|
Inna komora w kompleksie, komora płd-wsch, jest kryptą słupową zbudowaną w czasie drugiej fazy okresu MM IA. W tym momencie kompleks posiadał już dwie kondygnacje, a pomieszczenie na górze musiało też służyć funkcjom pogrzebowym bowiem szczątki ludzkie spadły do krypty słupowej. Spadła też przypuszczalnie srebrna spinka z inskrypcją pisaną pismem linearny A. Niezwykłym jest też otynkowanie komory i udekorowanie jej freskami.
Na południe od krypty słupowej jest przejście prowadzące pięcioma stopniami do korytarza który wiedzie do zachodniej krypty słupowej. Pozostały jedynie gniazda wsporników drewnianych schodów prowadzące na pierwsze piętro.
Na płn-zach od grobu okrągłego znajdują się dwie komory. W jednej znaleziono naruszone szczątki ludzkie, a w drugiej (północnej), odnaleziono dwa pochówki leżące w dwóch warstwach. Larnaks zawierał dwa ciała.
Przed-pałacowy kompleks cmentarny
|
Po trzech stronach kompleksu Grobu Okrągłego B, po wschodniej, południowej i zachodniej znajdują się pozostałości budynków pogrzebowych z okresu przed-pałacowego. Grób Okrągły B został zbudowany na wierzchu jednego z tych starszych grobów. Budynek Pogrzebowy Nr 7, pierwotnie posiadał sześć pomieszczeń leżących na południe od Grobu B. W czasie prac wykopaliskowych stwierdzono, że pomieszczenia te zostały bardzo zniszczone. W jednym z nich znaleziono sześć larnaksów z których jedna zawierała 14 czaszek. Między larnaksami znaleziono dodatkowo jeszcze 15 czaszek. Larnaksy służyły jako ossuaria. W tym obszarze znajdowało się 6 pomieszczeń, cztery leżące na osi płn-płd dobudowane w później. Niektóre z nich nie posiadają drzwi i wejście do nich prowadzi schodami z górnego poziomu. Wielka ilość czaszek i kości znalezionych w tym miejscu pozwala przypuszczać, że było to ossuarium w którym składano starsze kości dokonując nowego pochówku.
Grób Okrągły C
|
 |
Grób C zbudowano na poziomie gruntu i jest on najlepiej zachowanym grobem okrągłym z okresu przed-pałacowego na Krecie. Grób miał konstrukcję łukową o czym świadczą kamienie które spadły ze stropu gdy dach został zniszczony. Komora grobowa Nr 9 służyła jako wspornik dla wschodniej części grobu. Pochowane to osoby żyły w okresie EM III (2250-2100 p.n.e). W grobie znaleziono jedenaście larnaksów oraz pithoi zawierające szczątki 18 osób. Między larnaksami pochowano 24 ciała co daje łączną ilość 45 osób. Wszystkie te osoby były pochowane w okresie przed-pałacowym.
|
Grób nie zawierał przedmiotów związanych z ceremoniami pogrzebowymi. Znaleziono tu 269 przedmiotów z których 164 zakopanych było pod larnaksami a pozostałych 95 poniżej powierzchni grobu. Wśród znalezisk najliczniejszą grupę stanowiły figurki znajdowane w obszarze morza Egejskiego jak też i figurki z Cykladów.
Grób Okrągły D
Grób Okrągły D jest najdalej na południe położonym grobem cmentarza Phourni. Wewnątrz grobu znaleziono nietknięte szczątki kobiety datujące się z LM IIIA2 (po 1350 p.n.e.). Pogrzeb miał miejsce niedługo po królewskim pogrzebie w Grobie Okrągłym A. Została tu pochowana tylko jedna kobieta, co oznacza , że musiała być bardzo ważną osobą. Archeolodzy otrzymali interesujące informacje o królewskim pochówku z okresu LM III.
Ustalono w jakiej pozycji złożono ciało oraz miejsca umieszczenia jej ozdób. Zamożność pochowanej tu kobiety wskazuje, że była to druga co do znaczenia osoba po pogrzebanej w Grobie Okrągłym A, przypuszczalnie była ona członkiem rodziny królewskiej.
Grób Okrągły E
|
Grób Okrągły E był przypuszczalnie pierwszym grobem okrągłym zbudowanym na cmentarzu Phourni. Jego wiek szacuje się na okres EM II (2400-2300 p.n.e.). Grób Okrągły E był także zbudowany ponad poziomem gruntu ale niestety nie zachował się w dobrym stanie. Jedyne co można dziś zobaczyć to dwa duże kamienie które kiedyś tworzyły wnętrze grobu.
|
Grobu E dochował się do naszych czasów nienaruszony.Znaleziono tu dwie nie odkopane warstwy grzebalne. Pierwsza warstwa datowana jest na okres EM II. Późniejsza warstwa pochodzi z okresu MM IA (2100-2000 p.n.e.). Duża ilość znalezionych darów w warstwie MM IA wskazuje, że musiano pochować tu znaczną liczbę osób. Kiedy grób powtórnie zaczął służyć pochówkom (w okresie MM IA) dużo poprzednich pozostałości zostało zniszczonych. Jedno co wiemy to tylko to, że zmarłych chowano w płytkich dołach i używano tylko dwie larnaksy. Wśród darów ofiarnych z warstwy EM II znaleziono osiem pieczęci, niektóre z nich to najwcześniej datowane pieczęci tego typu z Krety minojskiej.
Warstwa MM IA zawierała ślady 56 pochówków z których 36 było w 29 larnaksach a dwa w pithoi. Pozostałe pochowane były w ziemi między larnaksami. Pierwsza larnaksa stała przy ścianie grobu, a pozostałe kolejno bliżej centrum. Larnaksy stały jedne na drugich, aż do trzech warstw. I tak jak w poprzednich grobach najcenniejszymi znaleziskami były pieczęcie.
Informacje tu zamieszczone wzięto z książki Archanes napisanej przez J i E Sakellarakisów. Książka ta to olbrzymia skarbnica informacji o wszystkich pracach wykopaliskowych obszaru Archanes. Zawiera fotografie wielu znalezisk. Książka została wydane przez Ekdotike Athenon.